Granica między fleksją a słowotwórstwem nie jest łatwa łatwa, ze względu na trudności w zdefiniowaniu obu.
Według najczęstszych definicji fleksji (formy fleksyjne służą do oznaczania stosónków między wyrazami w zdaniu, czy też różnicują formy w zależności od funkcji pełnionej w zdaniu) granica między fleksją a słowotwórstwem polega na tym, że fleksja obejmuje formy wyrażającerelacje syntetyczn, a słowotwórstwo relacje leksykalne.
Nastarcza to jednak wiele wątpliwości. Można więc ustalić ogólną zasadę fleksji, zbierając to wszystko, co zalicza się do fleksji = fleksja to pojęcie zbiorcze obejmujące deklinację i koniugację.
Fleksja:
- zespoły form przypadkowych – DEKLINACJA
- zespoły form osobowych – KONIUGACJA
Problem pojawia się przy próbie opisy form imiesłowów (zakończonych na -ący, -ąca, -ące, -any, -ana, -ane, -ty, -ta, -te etc.), które w słownikach zaliczane są do do koniugacji. Czyli koniugacja obejmuje także przypadkowe paradygmaty deklinacyjne. Więc wyraz czytający traktuje się jako formę czasownika czytać. Ta tradycyjna praktyka wiąże się m.in. z ekonomią opisu. Możliwe jest to, w przeciwieństwie np. do zdrobień, ze wględu na to, że występuje tu SERYJNOŚĆ.
Można sformułować, skomplikowaną, ale jednoznaczną zasadę tworzenia serii imiesłowów, da się wyprowadzić je z osobowej formy osobowej czasownika w sposób regularny. Można je poprawnie generować.
zdrobnienia
Trudno mówić o takiej regularności przy zdrobnieniach.
kot – kotek, nie kocik
pies – piesek, nie piesik
ale koń - konik, nie koniek
Regularnie można tworzyć także tzw. formy gerundialne
Formy te (-anie, -enie, -cie), podobnie jak imiesłowy, powiązane są z formami osobowymi czasownika seryjnie (zdrobnienia ze swoimi podstawami – nie). Ta seryjność pozwoliła Doroszewskiemu włączyć je do form koniukacyjnych. Czyli czytanie traktuje jako formę czasownika czytać.
Tokarski skłania do rewizji stosunku między fleksją a słowotwórstwem. To, co ma charakter seryjny, daje się algorytmizować, coraz szerzej zalicza się do fleksji. To, co owej seryjności nie wykazuje, pozostaje w obrębie słowotwórstwa.
.
