Przedmiotem fonetyki są teksty języka mówionego. Charakterystyka i opis konkretnych, zmysłowo postrzegalnych zjawisk znamiennych dla tekstów mówionych.
Fonetyka / Głosownia (gr. fonetikos = głosowny): badanie zjawisk charakterystycznych dla tekstów języka mówionego:
W fonetyce artykulacyjnej stosuje się metody somatyczne – rejestracja poszczególnych narządów mowy ludzkiej. Wybrane eksperymenty fonetyczne:
Dla fonetyka zapis ortograficzny byłby całkowicie nieprzydatnym narzędziem pracy. Skonstruowano więc specjalne systemy znaków.
Głoska to najmniejszy element tekstu mówionego – dźwięk postrzegany zmysłem słuchu, produkowany przez nadawcę w celu porozumienia się z odbiorcą. Dźwięk ten nie ma znaczenia! Tworzy strukturę komunikatu – tylko wspólnie z innymi elementami mowy staje się nośnikiem informacji o świecie.
W artykulacji każdej głoski można wyróżnić trzy fazy:
Można wyróżnić trzy części wymawianego wyrazu:
Zmiany, jakim ulegają głoski, występując np. w kontekście. Przedmiotem obserwacji nie są tu pojedyncze segmenty mowy. Wypowiedź jest jednak continuum. Artykulatory po wypowiedzeniu jednej głoski nie wracają do statycznej pozycji.
W tekście mówionym głoski przenikają się, nie ma między nimi ostrej granicy.
zjawisko polegające na wpływie sąsiedztwa na sposób wymawiania poszczególnych segmentów mowy.
W fonetyce mozna wyróżnić trzy typy różnic w sposobie artykulacji poszczególnych segmentów:
Są dwie możliwości oddziaływania kontekstu:
